Save the date: Proszę śmiało wchodzić, zostaniecie dobrze przyjęci
Michał Siarek
wystawa

Proszę śmiało wchodzić,
zostaniecie dobrze przyjęci
Michał Siarek
16.09 – 15.11.2026
Kuratorka: Karolina Ziębińska
Wernisaż: 16.09.2026, godz. 19:00
Wstęp na wystawę: bezpłatny
Wystawa prezentowana w ramach WGW+

Fotograf spędził w norweskiej wiosce Gamvik łącznie ponad cztery lata, z czego przez rok był opiekunem najdalej wysuniętej na północ lądowej latarni morskiej na świecie. Lokalne muzeum poprosiło go o wykonanie dokumentacji jej starego mechanizmu – jednego z ostatnich wciąż działających aparatów świetlnych z soczewkami Fresnela. Ten zespół ogromnych szklanych pierścieni, wielokrotnie wzmacniających źródło światła, by sygnał mógł dotrzeć daleko na morze. Wynalazek, który w połowie 19 wieku zrewolucjonizował światową żeglugę, obchodził wtedy swoje dwusetne urodziny.
Wystawa prezentuje fragment gromadzonej przez miesiące dokumentacji: zjawisk świetlnych zachodzących w samej latarni i za sprawą wysyłanego przez nią światła, ale też innych fenomenów związanych ze światłem i jego brakiem w miejscu, do którego przez dwa miesiące w roku nie docierają promienie słońca. Doświadczenie latarni jest promienne: migotanie, rozpraszanie, odblaski, powidoki. Doglądanie latarni stawało się rytuałem czuwania. Powtarzający się błysk widoczny z dużej odległości nie tylko wyznacza pozycję na mapie. Podsuwa myśl, że gdzieś w ciemności znajduje się ktoś jeszcze, obserwator czy podróżny, dla którego światło pozostaje znakiem czyjejś dalekiej obecności.
Tytułowe zdanie przywołuje gościnność i ciepło płynące nie tylko ze światła, ale i z obecności drugiego człowieka. Jest fragmentem strofy Goethego, którą ten umieścił pod przedstawieniem swojego domu. W ekstremalnych przez większą część roku warunkach dalekiej północy do przetrwania potrzebne są nie tylko światło, ciepło i schronienie, ale i wspólnota.
Projekt powstawał w okresie modernizacji norweskich latarni, która zakończyła epokę aparatów Fresnela i rozbudowanych, wywodzących się z XIX wieku układów optycznych. Technologie zastępowane bardziej wydajnymi systemami stopniowo znikają z miejsc, dla których zostały zaprojektowane. Siarek nie tworzy jednak nostalgicznego pomnika dawnej inżynierii. Stara się jedynie uchwycić światło w jego niezliczonych formach fizycznej obecności i odtwarza w IFF doświadczenie, którego w jego pierwotnym miejscu nie można już przeżyć.

Michał Siarek (ur. 1991) jest fotografem pracującym na styku sztuk wizualnych i badań. W swojej praktyce wykorzystuje mikrohistorie i strategie dokumentalne jako metody stawiania istotnych pytań w miejscach pozornie pozbawionych znaczenia. Jego debiutancki cykl „Alexander”, poświęcony wpływowi mitu Aleksandra Wielkiego na politykę współczesnej Macedonii, był nominowany do MACK First Book Award i otrzymał New East Photo Prize. Od 2021 roku pracuje w Północnej Norwegii jako fotograf-rezydent, kolejno na zaproszenie Muzeum Gamvik, Muzeum Rekonstrukcji Finnmarku oraz Muzeum Administracji Wybrzeża. Jest laureatem konkursów Wildlife Photographer of the Year i Earth Photo za fotografie z ewakuacji egzotycznych zwierząt z Ukrainy. Absolwent Państwowej Wyższej Szkoły Filmowej, Telewizyjnej i Teatralnej im. Leona Schillera w Łodzi, stypendysta norweskiego Kulturdirektoratet na lata 2026–2027.